محمد اكبر بن محمد شاه ارزانى دهلوى
38
مجربات اكبرى ( فارسى )
آن به بنگ رسد و بدست مىگردانيده باشند تا به همه اجزاء او بخار برسد كه بنگ مثل شكر سپيد مىشود . نوع ديگر ؛ بيارد بنگ سبز به وزن دو سير شاهى است لوبان دو ماشه ، ساجى سپيد يك ماشه ، صندل سپيد سائيده دو ماشه ، مجموع با هم كوفته ، بيخته ، بياميزند ، سپيد مىنمايد . تدبير استعمال بچهناك : اندك اندك از خالص آن بخورند و به تدريج زياده سازند چنانچه در مدتهاى مديد از روى عادت ، به مقدار مضر او برسد و چون معتاد شود مضرت نكند و قوت بخشد و احتياط در اين باب آنست كه اولًا سم به ترياقى بكشند و آن را عادت كنند و بعده اندك اندك ازو ترياقى آن كم مىكنند چندانكه عادت بر آن رسيده باشد كه در خالص آن شروع توان كردن و استعمال آن مطيل عمر و مزيل جميع امراض بارده و مبهى است و مباشر آن را تناول طعام چرب لازم . طريق خوردن زرنيخ : اگر مداومت كند در مدت دو سال قولنج « 1 » كهنه و سرعت انزال و لاغرى و قلت اشتهاى طعام و سوء هضم و سستى اعضاء و مقدمات ماليخوليا را نفع دهد و بدن فربه كند و طريق چنانست كه بر سبيل تدريج از اقل ، به اكثر روند بى مخالطت و آن را به قدر ماشى يا عدسى شروع كند و تا دو هفته همين قدر هر روز ناشتا فرو برند و بعد از آن هر هفته يك عدس اضافه كنند تا چنان شود كه در مدت دو سال به يك دام ، رسد و از اين قدر زياده ننمايند و زرنيخ زرد حجرى غير ورق بدين تدبير مخصوص و
--> ( 1 ) - قولنج : دردى كه در روده يا ديگر احشاى شكم پديد آيد .